Thứ Bảy, ngày 17 tháng 11 năm 2012

Chính chủ và câu chuyện của cơ chế quản lý một quốc gia


Câu chuyện chính chủ có lẽ đâu chỉ dành riêng cho chiếc ô tô, hay xe máy đang bon bon trên đại lộ.
Tham nhũng, giao thông và đất đai luôn là những vấn đề nóng bỏng với người dân. Bởi thế mà mới đây, Nghị định số 71 của CP quy định chế tài xử phạt người tham gia giao thông không có giấy tờ chính chủ (đối với ô tô, xe máy), giữa lúc Quốc hội khóa XIII đang kỳ họp nóng bỏng, bỗng trở thành tâm điểm dư luận.
Chính chủ và không… chính chuyên
Trước hết bởi Nghị định 71 quy định xử phạt với số tiền quá cao, so với Nghị định số 34 (cũ), so với thực tiễn đời sống người dân luôn bất ổn, khi mà xăng, ga, điện nước…, luôn tăng giảm phập phù.
Thứ hai, Nghị định 71 vừa mài sắc, lập tức “chiến” ngay, khiến người dân la vang trời.
Thứ ba, cùng một văn bản mang tính chế tài, mà ngay trong cơ quan chức năng- ngành công an, mỗi người hiểu một kiểu. Vậy hàng triệu người dân, trình độ dân trí khác nhau, sẽ hiểu để thực hiện ra sao?
Khái niệm chính chủ ngay lập tức tủm tỉm đi vào đời sống hài hước, đàm tiếu của nhân gian, của những người thích đùa. Nhà văn Nguyễn Quang Lập, còn gọi là Bọ Lập, chủ blog nổi tiếng Quê Choa, người đàn ông phong nhã hào hoa, đã có ngay bài viết hóm hỉnh Vợ chính chủ.
Bởi hôn nhân thực tế- không có giấy kết hôn, tức giấy chính chủ, không được pháp luật công nhận- ở xã hội ta chiếm tỷ lệ không nhỏ.
Bọ Lập đã phải lo lắng- vợ không chính chủ không biết có bị pháp luật…tịch thu không? Vợ không có chính chủ, biết đâu còn bị miệng tiếng xa gần, khôngchính chuyên?
Nhưng đa số người dân dở cười, dở mếu với nghị định này. Ngay đại biểu QH cũng phải kêu lên Ngồi trên trời, làm chính sách. Trong khi “dân đen” thì phải bám đất, vừa để kiếm sống, vừa loay hoay tìm cách…lách luật ra sao.
Cũng hiếm có một văn bản nào vừa định “chiến”, đã tức khắc tạm thời “đình”, như dân gian thường bảo sáng đúng, chiều sai, sáng mai lại đúng. Để tính toán lại thủ tục hành chính, xem xét lại mức phí. Cả thời gian thi hành đến thời gian hoãn lại đều đạt tốc độ “điển tích”- nhanh như vó câu qua cửa sổ.
Bình tâm suy xét, chủ trương các phương tiện tham gia giao thông phải có giấychính chủ là đúng.
Đó là thể hiện sự minh bạch, công khai chủ quyền sở hữu cá nhân của người dân với tài sản của mình. Là thái độ ứng xử của người dân với trách nhiệm quản lý đô thị của Nhà nước. Nếu biết rằng, trong thực tế, có tới 40 % số xe “trốn” phí chuyển quyền sở hữu, làm thất thoát ngân sách Nhà nước không ít.
Thế nhưng việc chính chủ đi vào thực tiễn, cho thấy từ tư duy, đến cách làm còn quá nhiều khập khiễng, khiếm khuyết:
Bởi lẽ, quản lý Nhà nước các ngành chức năng hầu như không có sự tuyên truyền, vận động để làm cho người dân nhận thức đúng một cách hành xử văn minh, trong thời hiện đại, về quyền sở hữu của mình. Nên nhớ rằng, trước đây, việc tuyên truyền đội mũ bảo hiểm đã phải kéo dài suốt hàng năm trời.
Quy định mức xử phạt không có giấy chính chủ cao ngất ngưởng (từ 6-10 triệu đồng/xe ôtô, 1 triệu đồng/ xe máy), giữa thời buổi ga châu, xăng quế khiến người dân lo sốt vó. Nhiều người nghèo còn chưa biết kiếm tiền đâu ra để thực thi quyền sở hữu tài sản của mình.
Giữa lúc đó, Thông tư hướng dẫn của Bộ Tài chính lại quy định số tiền thu được từ xử phạt được trích một phần cho lực lượng chức năng tham gia giữ gìn trật tự an toàn giao thông Chao ôi, khiến cả xã hội có cảm giác bị tận thu ghê quá! Hệt câu chuyện ngụ ngôn nọ, có anh nông dân mới nghĩ chuyện trồng khoai, anh láng giềng bên cạnh đã nghĩ ngay cần… nuôi ngựa.
Mặt khác, nhìn ở tầm quản lý vĩ mô, rất không công bằng nếu so sánh giữa phívà dịch vụ giao thông: Khi truy thu đến từng người dân phí sở hữu xe máy, ô tô, mà trước đó, trên lưng, họ đã phải cõng tới 9-10 loại phí tham gia giao thông, trong thực tế, người dân đã được hưởng thụ dịch vụ giao thông xứng với đồng tiền họ phải đóng chưa?
Chả lẽ, đóng tới 9-10 loại phí giao thông, đổi lại, họ luôn được hưởng cái… điệp khúc tắc đường, kẹt xe, ngày nào cũng hệt ngày nào? Làm thất thoát, lãng phí thời gian, công sức và hiệu suất lao động của hàng triệu người dân. “Phí” (lãng) đó, ngành giao thông có tính nổi?
Rất không công bằng, nếu đòi hỏi tài sản ô tô, xe máy (có khi là loại cà tàng) của người dân phải có chính chủ, trong khi tài sản lớn của toàn dân bị tham nhũng, bị thất thoát hàng nghìn tỉ đồng một cách không chính chuyên, lại không hề có…chính chủ.
Ai là chính chủ của các Vina khủng, của đại lộ Đông- Tây, của con đường nghìn tỷ TP. HCM, của các công trình chào mừng 1000 năm Thăng Long- Hà Nội (đường Lê Văn Lương nối dài, đại lộ Thăng Long, Quốc lộ 32…) đây?
Không ai cả!
Dân sẽ được quyền xử phạt lại các loại tài sản tham nhũng, thất thoát thiếu chính chủ này như thế nào?
Không ai cả!
Vẫn thiếu chính chủ
Tại kỳ họp QH lần này, an toàn của các đập thủy điện nổi lên như một trong những vấn đề trung tâm, thì vị trưởng của ngành xây dựng cũng nổi lên như một trong bốn nhân vật trung tâm- thành viên Chính phủ-  phải trả lời nhiều chất vấn của các đại biểu xung quanh vấn đề này.
Đó cũng có thể coi là một cuộc khảo thí, “thi vấn đáp”, sát hạch trình độ quản lý.
Trong thực tế, việc thực hành (quản lý Nhà nước) các công trình, dự án, các chủ trương chính sách, còn nhiều khiếm khuyết, thì nếu “thi vấn đáp” tốt, vẫn có thể gây ấn tượng tốt. Còn nếu thực hành đã chưa tốt, mà về lý thuyết lại không thuộc bài, thì dĩ nhiên, điểm tín nhiệm khó cao.
Phiên chất vấn trong hai ngày 12 và 13/11 về những sai phạm ở thủy điện Sông Đà, về độ an toàn của thủy điện Sông Tranh 2 là một phiên thi vấn đáp khá vất vả. Giám khảo- các đại biểu QH- đã cười râm ran nhiều lần. Đó cũng là một cách cho điểm… ý nhị.
Sao không cười được, khi trước chất vấn về những sai phạm của thủy điện Sông Đà, gây thất thoát lên tới 10 nghìn 676 tỷ đồng, trả lời câu hỏi: Còn bao nhiêu tổng công ty ngành xây dựng có sai phạm tương tự? ông đã có một phát ngôn hồn nhiên rất ấn tượng: Chúng tôi đã có thông tin, nhưng để quên.
Nhưng nhất là câu trả lời của ông, số tiền thất thoát 10 nghìn 676 tỷ đồng, là docó những vấn đề về nguyên tắc chứ không phải tiền thất thoát. Số tiền này không phải đã mất đi mà là do vi phạm nguyên tắc.
Một khái niệm về thất thoát cũng hơi thiếu….chính chủ, khiến hội trường lại râm ran bàn luận. Bởi về quản lý, ai cũng biết, vi phạm nguyên tắc thu chi tài chính, rất dễ dẫn đến những sai phạm.
Nhưng ông còn làm người dân theo dõi trực tiếp màn hình nhỏ ngạc nhiên lớn, khi trả lời vi phạm đó của Chủ tịch Tập đoàn Sông Đà không đến mức phải xử lý kỷ luật.
Bỗng nhớ tới Nghị định 71, chế tài xử phạt người dân  nghiêm khắc khiến dân tình hoang mang, và bất bình. Giữa “trốn phí” chuyển quyền sở hữu tài sản chỉ vài chục triệu, với lãng phí, thất thoát, sai nguyên tắc tới gần 11 nghìn tỷ đồng là một khoảng cách lỗi vi phạm quá lớn. Vậy chẳng lẽ vị trí xã hội dân thường, quan chức khác nhau, thì mức xử lý sẽ nặng, nhẹ cũng khác nhau nốt?
Sôi động nhất, hơn cả phần vấn đáp Sông Đà, là phần trả lời chất vấn về Sông Tranh 2.
Không biết có phải vì đặt trên đới đứt gãy không, mà Sông Tranh 2 thất thường hệt tính khí đàn bà. Khi an toàn thì êm ả. Khi “đến kỳ” thì bỗng nhiên liên tục rung, lắc… Khiến cho câu trả lời của ngay các nhà khoa học, nhà chuyên môn về sự ổn định, hay an toàn của Sông Tranh 2 nhiều lúc cũng …lắc, rung rất khác nhau. Người thì bảo an toàn, người thì cãi chưa, vì cứ “đến kỳ” là thấy …động!
Trong khi ấy, độ hoang mang của chính quyền cơ sở, người dân khu vực Sông Tranh 2 vẫn vẹn nguyên.
Có lẽ vì thế, mà phần vấn đáp của vị trưởng ngành xây dựng, cũng nhiều lúc… rung, lắc không ổn định.
Ông đưa ra những thông số kỹ thuật, dẫn chứng các đoàn cán bộ tư vấn Nhật Bản, Thụy Sĩ đã đến khảo sát, làm việc. Nhưng các đại biểu, người dân chỉ muốn nghe câu khẳng định chính danh từ ông với Sông Tranh 2, để yên lòng, thì chưa thể.
Chủ tịch QH Nguyễn Sinh Hùng, sau những trả lời của ông phải nhận xét: Tôi cũng chưa yên tâm về Sông Tranh 2.
Với trách nhiệm của người đứng đầu ngành xây dựng về số phận con đập, người dân cũng sẽ chưa thể hài lòng trước câu trả lời rất chung: Các cơ quan liên quan phải chịu trách nhiệm theo quy định của pháp luật.
Vì sao, cả nghị trường và hàng triệu người dân không thỏa mãn trước “bài thi vấn đáp” về thủy điện Sông Tranh 2?
An toàn Sông Tranh 2 là vấn đề quá khó, vượt quá năng lực kiểm soát của khoa học, kỹ thuật. Hay vì lo ngại trách nhiệm cá nhân quá lớn, khiến ông không dám tự tin trả lời dứt khoát? Mà chỉ khẳng định về trách nhiệm tập thể, dĩ nhiên, không có cá nhân nào phải chịu trách nhiệm cao nhất.
Có lẽ vì thế, mới đây, vào lúc 14 giờ 28 phút, ngày 15/11, thủy điện Sông Tranh 2 có câu trả lời hộ cho ông, trước những băn khoăn của cả nghị trường. Một trận động đất lớn nhất từ trước tới nay-  4,7 độ Richter lại vừa xảy ra, khiến người dân lại chạy hoảng loạn.
Nói theo Nghị định 71, Sông Tranh cũng đang thiếu giấy chính chủ.
Bao giờ luật lên ngôi?
Không diễn ra ở trong nghị trường nóng bỏng, nhưng có một sự kiện, trong đó vị quan chức đã nghỉ hưu- nhân vật trung tâm của sự kiện, cũng “hot” không kém, vừa diễn ra vào chiều 8/11 mới đây.
Đó là việc GS Đặng Hùng Võ, nguyên Thứ trưởng Bộ Tài nguyên- Môi trường, gặp mặt và đối thoại với những người nông dân Văn Giang về một chủ đề hóc búa nhất- đất đai.
Chắc chắn cuộc đối thoại này sẽ phải đi vào lịch sử của vấn đề sở hữu đất đai, như một dấu ấn riêng biệt, không thể quên. Liệu cuộc đối thoại này có đem đến cho chính quyền các cấp, cho các chuyên gia, các nhà luật pháp về đất đai những suy nghĩ gì không?
Tờ VnEconomy, ngày 09/11đã phải giật tít Tiền lệ Đặng Hùng Võ.
Cuộc gặp mặt và đối thoại của vị quan chức đã nghỉ hưu với những người nông dân Văn Giang, cuối cùng, nên coi là cái kết có hậu, làm minh bạch, sòng phẳng những nghi vấn của người nông dân với vụ việc thu hồi đất tại đây. Một vụ việc đã gây ra biết bao tâm lý căng thẳng, phức tạp, làm chia rẽ mối quan hệ giữa dân với chính quyền…
Nhưng, chính ở cuộc đối thoại sòng phẳng này, đã mở ra những thông tin cũng mang tính “tiền lệ” rất đáng sửng sốt. Mà hai văn bản ông Đặng Hùng Võ trình sai thẩm quyền và ký cấp tập trong những ngày cuối cùng khi Luật Đất đai 1993 hết hiệu lực trong dự án Văn Giang, chỉ là nằm trong hệ thống “tiền lệ” ấy.
Có quá nhiều bài viết xung quanh chủ đề này. Nhưng người viết chú ý nhất đến những trả lời phỏng vấn của ông trên Tuần Việt Nam (12/11):
Suốt 10 năm trước khi Luật Đất đai 2003 có hiệu lực, chúng ta đã không thực hiện đúng thẩm quyền, với hơn 3000 văn bản. Vụ Văn Giang nằm trong loạt các văn bản này.
Chính phủ vẫn nói rằng Chính phủ ủy quyền cho Thủ tướng nhưng sự thật lại có điều luật: Thẩm quyền giao đất, cho thuê đất thì không được ủy quyền.
Người dân chất vấn tôi, rằng đáng lẽ tôi phải trình ông này, tôi lại gửi một ông khác, thì chắc chắn, nếu xét trường hợp đơn lẻ này, tôi đã làm sai, trình trái thẩm quyền. Nói nhẹ là không đúng thẩm quyền, còn nói đằng thắng là trái luật.
Nhưng thực ra, đó không phải là cố ý làm không đúng thẩm quyền. Giai đoạn trước luật 2003 chúng ta đều làm như vậy, theo thông lệ.
… Chúng ta đã làm theo lệ chứ không phải theo luật. Câu chuyện phức tạp ở chỗ đó.
Đó là sự thừa nhận sai lầm một cách sòng phẳng của một quan chức, dẫu muộn mằn. Một sự thật buồn và cay đắng của cách làm việc theo “lệ” không theo luật.
Sai thì cũng sai rồi. Trả giá thì cả chính quyền lẫn người dân cũng đã phải trả giá rồi.
Nhưng điều quan trọng hơn, liệu cuộc nhận lỗi cá nhân này của vị cựu Thứ trưởng sẽ có dẫn đến những thay đổi lớn về nhận thức và hành động của các cấp quản lý chính quyền, từ vi mô đến vĩ mô không, trong vấn đề đất đai?
Tấc đất- tấc vàng, nên nó chứa trong đó tất cả, mồ hôi lao động, nước mắt, lòng tham, thủ đoạn, sự tàn độc…, có khi làm băng hoại cả đạo lý giữa máu mủ ruột thịt.
Liệu cuộc đối thoại có thể dẫn đến một sự thay đổi quan trọng?
Đó là sửa đổi, điều chỉnh, bổ sung những văn bản luật xung quanh lĩnh vực đất đai, và quyền sở hữu?
Dẫn đến một sự thay đổi còn quan trọng hơn cả trong cung cách quản lý? Đó là luật pháp phải được tôn trọng, và hành xử thay thế cho mọi thứ lệ?
Cái sức ì của tư duy nông nghiệp lạc hậu, tiếc thay bao đời nay, vẫn đủ sức làm khổ những người nông dân, làm xã hội trì trệ, lúng túng…
Có dẫn đến việc, trình độ của cả một đội ngũ từ quan chức đến cán bộ quản lý các cấp, phải được nâng tầm, tương xứng với sự phát triển của quốc gia trong thời hội nhập?
Tiền lệ Đặng Hùng Võ liệu có phải là sự mở đầu cho nhiều cuộc đối thoại công khai, minh bạch, sòng phẳng, để nhận rõ đúng sai giữa chính quyền và người dân trong cách ứng xử dân chủ văn minh, và công bằng?
Chính trị là gì, nếu chính trị đó không phải là để vì dân, hướng tới lợi ích của người dân?
Câu chuyện chính chủ hóa ra đâu chỉ giành riêng cho chiếc ô tô, hay xe máy đang bon bon trên đại lộ.
Mà nó cũng lại là câu chuyện nhiều cay đắng, và gian truân của cơ chế quản lý một quốc gia, đang trên hành trình hội nhập.
Kỳ Duyên
————————-
Tham khảo:
http://vietnamnet.vn/vn/chinh-tri/tuanvietnam/96437/-chinh-chu—-ai-cung-thich–nhung—.html
http://www.baomoi.com/Phat-xe-khong-chinh-chu-Ngoi-tren-troi-lam-chinh-sach/58/9744782.epi
http://vietnamnet.vn/vn/chinh-tri/96602/that-thoat-hon-10-nghin-ty–khong-den-muc-ky-luat-.html
http://daidoanket.vn/index.aspx?Menu=1366&Chitiet=57800&Style=1
http://vietnamnet.vn/vn/chinh-tri/tuanvietnam/96436/-san-sang-chiu-trach-nhiem-khi-da-nghi-huu-.html
Theo Tuần Việt Nam (tựa bài của HDTG)

Hai bác làm em bối rối quá


Mình nghĩ lẩn thẩn, ở xứ ta, nếu không có họp quốc hội thì biết lấy cái gì cho các loại thông tấn xã từ vỉa hè đến trung ương bàn luận nhỉ. Báo chí cũng thế, mấy bữa ni cứ gọi là dày đặc, tuyền quốc hội là quốc hội. Lại thấy lo lo, ít hôm nữa quốc hội giải tán, bậy nào, hết kỳ họp, thì báo chí truyền thông dư luận quán nước bơ vơ lắm. Hay là cứ mỗi tháng họp 25 ngày cho bà con có cái ồn ào.
3 hôm nay, nhiều người chú ý vào chất vấn của bác Quốc sử, mình có nói thêm vào nữa cũng thừa chả khác “khen phò mã tốt áo”, nên thôi. Nhưng mình khá ấn tượng với hai vị đại biểu ni:
Thứ nhất là bác Phó thủ tướng “nói không” Nguyễn Thiện Nhân. Ở cương vị Trưởng ban chỉ đạo liên ngành trung ương về vệ sinh an toàn thực phẩm, khi các đại biểu xôn xao về vụ gà nhập lậu (mà khá nực cười, quốc hội có bao việc trọng đại không bàn lại đi bàn về chuyện gà qué), bác Nhân đã đề nghị ” Xin các đại biểu quốc hội và bà con nhân dân hãy gương mẫu không ăn gà nhập lậu để bảo vệ sức khỏe cho mình”. Phải công nhận ông Nhân là chúa thật thà, nghĩ sao nói vậy. Chết nỗi bác còn đường đường phó thủ tướng, có nghĩa mỗi nhời đều phải hết sức sâu sắc, trí tuệ, hơn người, vậy mà suy nghĩ trong câu đó, nói của đáng tội, không bằng của đứa dân đen nơi thôn cùng xóm vắng. Em xin mạo muội “chất vấn” bác phó Nhân nhé, bác có cách chi phân biệt gà nào nhập lậu hay không phải nhập lậu. Đến con gà còn sống nhăn đã khó, huống chi gà cởi truồng (đã sạch lông), gà đã rán đã kho thơm điếc mũi trong quán cơm, nhà hàng. Giả dụ mỗi con gà cũng như cái phần mềm Windows của Microsoft có bản quyền thì còn làm theo lời bác dạy được, chứ con gà sạch sẽ cởi truồng do bọn chúng tiểu thương bày bán tênh hênh ngoài chợ, chúng cứ khăng khăng bảo rằng gà vườn nội trăm phần trăm thì nếu Gia Cát có tái sinh cũng chịu, phải ăn thôi.
Thứ hai là bác Thống đốc nhà tiền Nguyễn Văn Bình. Bác này mới ghê. Dù mới chỉ hàm bộ trưởng nhưng tư duy bao cấp, ngăn sông cấm chợ có vẻ còn trội hơn cả Phó thủ tướng Đỗ Mười hồi xưa. Giữa lúc giá vàng nội địa đang nhảy múa liên hồi, nóng hôi hổi, cao hơn giá thế giới tới cả gần 4 triệu đồng; dân tình xôn xao vì vàng thương hiệu này nọ bắt chẹt nhau; ngân hàng giở đủ mánh để huy động vàng trong dân… thì phát ngôn của thống đốc khiến dân tình thêm choáng váng. Ông Bình khẳng định chắc như đinh đóng cột “việc liên thông giá vàng trong nước và thế giới là không cần thiết”.
Vâng, chính cái sự không cần thiết của ông nên suốt từ khi ông quản tiền vàng đến nay thiên hạ xứ ta chết dở sống dở vì vàng. Giá cứ ngày càng leo cao cách biệt hẳn với thế giới. Tưởng vài trăm ngàn còn chịu được chứ vài triệu thì thánh cũng không chấp nhận, nói chi dân. Miệng các ông cứ loa loa hội nhập quốc tế, phát triển kinh tế thị trường nhưng chân đá cửa, tay cài then cho chặt, quyết tâm “nội bất xuất ngoại bất nhập” ngăn cách với bên ngoài. Chủ trương kiểu đó khác chi các ông cấp quota, tạo điều kiện cho bọn buôn lậu vàng đánh hàng từ ngoài vào vớ bẫm. Hay thống đốc định giăng bẫy đợi chúng hí hửng vác vàng về sẽ cất một mẻ lưới là đủ vàng đảm bảo cho ngân hàng vượt qua sóng gió. Tài của thống đốc đâu chưa rõ, chỉ thấy quản có mỗi cục vàng mà rối tinh rối mù, kể cũng đủ để đánh giá con người.
Lãnh đạo cấp cao mà cứ như hai bác này thì nhà em nản quá.
16.11.2012
Nguyễn Thống

Những “Chúa Chổm” phiên bản 2012

Nếu có một phiên bản đương đại về “chúa Chổm”, thì đó hẳn nhiên phải là thành ngữ “nợ như tập đoàn”
5 Tập đoàn kinh tế, 5 ông lớn được phân bổ tiền từ ngân sách nhà nước hóa ra lại là một trong những tin nóng, dù số tiền vỏn vẹn 3.700 tỷ, ít đến “không bõ dính răng”. Dường như cách nhìn nhận của báo chí, sự quan tâm của cử tri không chỉ đơn thuần là câu chuyện tiền thuế của dân được phân bổ cho các tập đoàn, dù gắn danh nhà nước- thì bản chất vẫn là những doanh nghiệp.
Sáng nay, khi Quốc hội thảo luận về Hiến pháp sửa đổi, tờ Thời báo kinh tế Việt Nam công bố số lỗ của Tổng Công ty XNK xây dựng Vinaconex: Tồn kho gần 8.000 tỷ đồng. Vay và nợ ngắn hạn 5.541 tỷ. Vay và nợ dài hạn 5.714 tỷ đồng. Lỗ 9 tháng 707 tỷ đồng. Với tình trạng vừa nợ, vừa lỗ, vừa tồn kho như thế, không biết “Cánh chim đầu đàn” sẽ còn đủ sức mà bay! Và bay đi đâu!
Nhưng Vinaconex chỉ là “một ví dụ” trong tình trạng nợ chồng chất của các doanh nghiệp nhà nước. Trong văn bản trả lời chất vấn ĐBQH, Bộ Tài chính cho biết số nợ của các Tập đoàn kinh tế (TĐKT), Tổng công ty nhà nước (TCtNN) đến cuối 2011 là 1.292.400 tỷ đồng, tăng 18,9% so với 2010. Hệ số nợ phải trả/vốn chủ sở hữu bình quân năm 2011 là 1,77 lần. Đặc biệt, có đến 30 tập đoàn, tổng công ty tỷ lệ nợ phải trả/vốn chủ sở hữu lớn hơn 3 lần. Trong đó có 8 đơn vị có tỷ lệ trên 10 lần, 10 doanh nghiệp từ 5 – 10 lần, 12 tập đoàn, tổng công ty từ 3 – 5 lần.
VnEconomy dẫn lời Bộ trưởng Vương Đình Huệ khẳng định: Các TĐKT, TCtNN “Đang hoạt động phụ thuộc phần lớn vào nguồn vốn vay, dẫn đến chi phí tài chính lớn và khả năng thanh toán nợ đến hạn thấp”.
Những cái tên được nêu như những điển hình về nợ là Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) đang nợ quá hạn 10.149 tỷ đồng (EVN cũng đang nợ nước ngoài 99.260 tỷ đồng). Tập đoàn Dầu khí (PVN) đang nợ quá hạn 1.731 tỷ đồng. Tổng công ty Hàng không Việt Nam là 24.027 tỷ đồng.
Nếu có một phiên bản đương đại về “chúa Chổm”, thì đó hẳn nhiên phải là thành ngữ “nợ như tập đoàn”.
Chỉ có điều “Chúa Chổm phiên bản 2012”, chả khác 2011, chả khác 2010, chả khác… “ba dấu chấm”.
Không ngẫu nhiên có đại biểu QH đề nghị cân nhắc, xác định lại vị trí, vai trò, đang được coi là “chủ đạo” của kinh tế nhà nước. Thậm chí, bản tổng hợp ý kiến góp ý sửa đổi Hiến pháp ghi rõ cớ tới 9 ý kiến ở 8 tổ lại đề nghị không nêu tên cụ thể các thành phần kinh tế trong Hiến pháp, nên bỏ đoạn “Kinh tế nhà nước giữ vai trò chủ đạo…”.
3.700 tỷ được phân bổ cho 5 ông lớn, không lớn, nhưng về bản chất, đó là tiền từ thuế của dân, từ tài nguyên của đất nước, được phân cho các doanh nghiệp, chỉ hơn các DN khác ở hai chữ “chủ đạo” trong Hiến pháp.
Có thể, không quá sớm nhưng chưa thể để nghĩ đến chuyện bỏ đi hai chữ “chủ đạo” của thành phần kinh tế nhà nước. Tuy nhiên, thành phần kinh tế nào, doanh nghiệp nào cũng chỉ gắn với hiệu quả nếu chúng được đưa vào một cơ chế cạnh tranh thực sự. Mà sự cạnh tranh, phải bắt đầu bằng việc bình đẳng về nguồn vốn, việc sử dụng tài nguyên, về cơ chế trách nhiệm. Bắt đầu bằng việc bình đẳng trong việc vay nợ, và tất nhiên là việc trả nợ.
Đào Tuấn

Thứ Sáu, ngày 16 tháng 11 năm 2012

Đánh trận giả

Bộ trưởng Trịnh Đình Dũng gọi là “ông để ở nhà”

Mô tả công cuộc chống tham nhũng 7 năm qua, đại biểu QH Dương Trung Quốc cho rằng nó tựa như đánh trận giả: “Kế hoạch tác chiến rất hoành tráng, lực lượng huy động rất hùng hậu, mệnh lệnh ra quân rất dứt khoát và lại được nhân dân cổ vũ mạnh. Khi lâm trận súng nổ rất to mà không sát thương được ai vì đạn không có đầu. Quan trọng hơn là quân xanh hay quân đỏ đều là quân ta cả. Chỉ có một số vị vụng về nên bị lộ hay bị dư luận báo chí phát hiện mới bị xử lý”.
Trước thực trạng tham nhũng trầm trọng, nhiều đại biểu QH đề nghị phải xem tội tham nhũng là tội hình sự nặng nhất, như tội phản quốc, chống lại chế độ… Nhưng công cuộc chống tham nhũng lại giống như đánh trận giả. Đó là tấn bi hài đắng ngắt.
Tấn bi hài đắng ngắt này không những diễn ra ở ngoài đời, nó thực sự đang diễn ra tại Quốc hội. Chỉ khác ở chỗ, trong khi các đại biểu chất vấn muốn đánh trận thật thì người trả lời chất vấn lại coi đây cũng chỉ là đánh trận giả mà thôi. Cuộc chất vấn Bộ trưởng Trịnh Đình Dũng tại QH ngày 13 tháng 11 vừa rồi là một ví dụ.
Khi đại biểu Ngô Văn Minh hỏi “ Bộ trưởng nói Sông Tranh 2 là yên tâm, an toàn. Nhưng an toàn thì vì sao Chính phủ không cho tích nước?” Đáng lẽ phải trả lời thẳng vào câu hỏi vì sao ấy thì Bộ trưởng Dũng lại nói loanh quanh rằng “Sau khi đập đưa vào sử dụng có hiện tượng thấm. Hội đồng nghiệm thu, tư vấn đã tập chung xử lý. Hiện xử lý thấm đã đạt dưới mức yêu cầu”; rằng “Theo báo cáo thì khi tích nước đến mức 161m thì đập có thể chịu được 350kg/cm2…”. Chủ tịch QH Nguyễn Sinh Hùng sốt ruột quá mới cắt ngang, nói: “Đề nghị Bộ trưởng trả lời thẳng ĐBQH Ngô Văn Minh là bây giờ dân có nên yên tâm ở đó không?” Bộ trưởng Dũng đã trả lời khiến cả hội trường QH cười ồ:“ Bà con yên tâm ở đó, không phải đi đâu hết. Đập Sông Tranh an toàn trong điều kiện cho tích nước. Hiện nay, nước đang tích ở cao trình 140m. Nếu nước đến 161 m gần như là an toàn.”
Quốc hội đã cười ồ vì cái sự “ gần như” ấy. Chỉ vì muốn đánh trận giả nên khi buộc phải trả lời nguyên nhân thất thoát trong ngành xây dựng, Bộ trưởng Dũng đã hồn nhiên trả lời đó là “do thể chế”. Sai phạm của Tập đoàn Sông Đà gây thất thoát 10.676 tỷ đồng được Thủ tướng chỉ đạo xử lý trách nhiệm từ tháng 3 và đến tháng 11, Bộ trưởng Dũng vẫn trả lời ngon lành: “Chưa đến mức bị xử lý kỷ luật”. Đó là ngôn ngữ đặc trưng của những ai chỉ muốn đánh trận giả.
Cho nên khi đại biểu Lê Như Tiến hỏi: “Trong ngành xây dựng có bao nhiêu tổng công ty có tình trạng thất thoát, nợ đọng, sai phạm đồng dạng phối cảnh như Tập đoàn Sông Đà?” Bộ trưởng Dũng đáp: “Câu hỏi của đại biểu thì chúng tôi đã có đầy đủ nhưng đang để ở nhà.”
Thế là đã rõ, cái sự đánh trận giả là có thật chứ không phải chuyện đùa. Tiếc thay Quốc hội chỉ cười ồ và cho qua, coi đó chỉ là chuyện đùa vui, không có gì quan trọng. Đến đây dân chúng mới giật mình hỏi nhau: các cuộc chất vấn tại QH là đánh trận thật hay chỉ là diễn trò đánh trận giả?
Đó quyết không phải là câu hỏi nhỏ.
Nguyễn Quang Lập
Theo Quê Choa

Phó Thủ tướng và con gà lậu

Sinh kế của nông dân, miếng ăn của nhân dân không bao giờ là chuyện nhỏ.
Xuất hiện chỉ ngắn ngủi trong 7 phút tại nghị trường, và vấn đề đưa ra là “con gà nhập lậu”, không ai buộc phải xin lỗi, cũng chẳng ai thúc ép phải hứa hẹn, nhưng hóa ra, Phó Thủ tướng Nguyễn Thiện Nhân lại là thành viên Chính phủ thuyết phục được cử tri và nhân dân nhất. Trước hết là ở thời hạn mà ông cam kết “Hết 2013 sẽ ngăn chặn cơ bản gà nhập lậu vào VN”.
Cử tri và nhân dân tin tưởng cam kết của Chính phủ vì sự gãy gọn từ những thông điệp tưởng như đơn giản của Phó Thủ tướng.
“Cứ 1000 con gà nhập có nghĩa 1000 con gà trong nước không thể tiêu thụ”.
Nghe câu này của ông, hẳn nhiều nông dân sẽ khóc. Dịch “bài trứng” năm kia, dịch cúm gà năm ngoái, dịch gà lậu hiện thời đang đẩy những nông trại, những người nông dân nuôi gà vào cảnh khốn quẫn, táng gia bại sản với thứ duy nhất còn lại là những món nợ chồng chất không thể trả nổi. Quả trứng nhạy cảm với tin đồn một, con gà nhạy cảm với dịch cúm hai, thì người nông dân nhạy cảm với sự “bài gà” 10 lần, 100 lần. Bởi con gà là sinh kế, là miếng cơm manh áo của không ít nông dân.
Những con gà nhập lậu đang không chỉ gây tổn hại về kinh tế khi đó là thứ “gà trốn thuế”. Cũng không chỉ là mầm gây cúm suốt dọc “hai hành lang gà lậu”, hoặc ảnh hưởng đến sức khỏe người dân khi các cuộc kiểm tra cho thấy có tới 20% lượng tồn dư vượt mức cho phép- như lời Phó Thủ tướng. Mà câu chuyện từ những con gà nhập lậu còn là câu chuyện kỷ cương bị buông lỏng khi “Đường dây nhập gà lậu cả nước (chỉ có) không quá 20 chủ hộ”, khi chiếc xe chở gà là “xe chuyên dụng” chạy rầm rầm ngoài quốc lộ chứ không phải con kiến lẫn trong cỏ. Nói lớn hơn là sự bất an của những người ăn gà và sự khốn quẫn của người nuôi gà chân chính.
Có một chi tiết rất nhỏ, không ồn ào nhưng cử tri, nhân dân và đặc biệt là nông dân thực sự quan tâm và ghi nhận. Đó là việc Phó Thủ tướng tận thân thị sát tại chợ Hà Vỹ để nhìn ra được nhiều sự thật.
Thực tế bao giờ cũng là người thầy tận tụy nhất của chính sách. Và chỉ có thực tế mới giúp Phó Thủ tướng quyết liệt ràng buộc trách nhiệm để chính quyền cấp xã không tiếp tay cho việc buôn lậu gà, để các trưởng đồn biên phòng phải chịu trách nhiệm nếu để gà nhập lậu qua địa bàn của mình, để một thành viên Chính phủ cất lời kêu gọi nhân dân không ăn gà nhập lậu mà trước hết “ĐBQH gương mẫu không ăn gà nhập lậu để bảo vệ sức khỏe của mình”.
Hẳn có người sẽ thắc mắc vì sao một tầm cỡ Phó Thủ tướng lại phải “xuất tướng” đi diệt “con gà nhập lậu”. Nhưng Phó Thủ tướng cứ yên tâm vi hành, cứ yên tâm “xuất tướng”, bởi cử tri và nhân dân sẽ ghi nhận ông. Sinh kế của nông dân, miếng ăn của nhân dân không bao giờ là chuyện nhỏ.
Đào Tuấn

Lời nói suông không lọt được tai dân!


Lời nói không đi đôi với việc làm không có cơ hội để tồn tại. Hãy hành động và tạo ra giá trị. Người làm lãnh đạo chỉ thực sự có giá trị khi chính họ tạo ra được giá trị cho đất nước. Chí ít, hành động từ chức cũng là một giá trị.
Người dân quan tâm theo dõi kỳ họp của Quốc hội, đặt biệt là những phiên chất vấn, chứng tỏ chất lượng của dân trí và nhận thức về dân chủ ngày càng cao. Không khí chính trị của đất nước thực sự lành mạnh một khi có sự tham gia một cách tự giác và tự do của dân chúng. Sự tham gia đó được thể hiện bằng cách thông qua đại diện của dân trước nghị trường và đặc biệt là ý kiến đóng góp, phản biện của dân thông qua dư luận, báo chí.
Đại biểu Dương Trung Quốc đặt ra một vấn đề dân rất ưng bụng, đó là đừng nói lời xin lỗi nữa, mà hãy có hành động cụ thể hơn, hãy từ chức nếu như làm không được việc. Quá đúng, từ trước đến nay, lời xin lỗi được đưa ra rất nhiều, có khi bị lạm dụng. Ban đầu dân còn chia sẻ, nhưng nghe hoài cũng nhàm tai. Lời xin lỗi phải đi liền với sửa đổi, phục vụ nhân dân tốt hơn, đem lại lợi ích thiết thực cho xã hội, tạo ra thành quả cho đất nước. Nếu không thì xin lỗi chẳng có ý nghĩa gì.
Dư luận đánh giá cao phát biểu chất vấn của đại biểu Dương Trung Quốc. Vấn đề ông Quốc đặt ra nghiêm túc, đúng tâm tư nguyện vọng của dân. Sự quyết liệt đoạn tuyệt với lời xin lỗi là để hướng đến hành động và trách nhiệm trước pháp luật. Những người đang giữ các cương vị lãnh đạo trong hệ thống chính quyền chắc chắn chia sẻ được với điều mà vị đại biểu này đặt ra, để sắp tới, sẽ không còn những lời xin lỗi chung chung. Dân chúng đón nhận một luồng sinh khí mới từ bộ máy công quyền, đó là chỉ có những con người sẵn sàng hành động và dám chịu trách nhiệm.
Lịch sử ghi lại nhiều vị quan cởi ấn từ quan, Chu Văn An, Nguyễn Trãi là những bậc hiền tài có nhân cách như vậy. Dâng “Thất trảm sớ” can vua chém đầu nịnh thần không được là từ quan, tự thấy mình không đủ sức gánh vác việc nước là từ quan. Với những con người này, làm quan là trọng trách, là hy sinh, không phải vì danh lợi. Là nhà sử học, đại biểu Dương Trung Quốc đưa dẫn chứng: “Đảng ta từng có một vị Tổng bí thư, người có công lớn trong Cách mạng Tháng 8-1945, sau khi nhận trách nhiệm chính trị về những sai lầm trong Cải cách ruộng đất 1956 đã từ chức và tiếp tục phấn đấu để rồi ba thập kỷ sau trở lại với cương vị Tổng bí thư, kịp góp phần khởi động công cuộc Đổi mới trước khi từ trần”.
Những nhân cách lớn đó là những tấm gương sáng cho hôm nay.
Tiếc rằng, trên thực tế vẫn diễn ra “văn hóa chạy chức” nhiều hơn văn hóa từ chức. Nhiều diễn đàn, hội thảo nêu tệ nạn này nhưng chưa hạn chế được. Đặt vấn đề về văn hóa từ chức lúc này tuy muộn mằn nhưng còn hơn không, bởi vì lời nói suông không lọt được tai dân. Với thời đại thông tin ngày nay, con người dễ dàng xác định chân giá trị của cuộc sống. Mọi lời nói không đi đôi với việc làm không có cơ hội để tồn tại dù cho nó được biện minh hay che chắn như thế nào. Cho nên, hãy hành động và tạo ra giá trị. Người làm lãnh đạo chỉ thực sự có giá trị khi chính họ tạo ra được giá trị cho đất nước. Chí ít, hành động từ chức cũng là một giá trị.
Lê Chân Nhân
Theo Dân Trí

Thứ Năm, ngày 15 tháng 11 năm 2012

Xung quanh phiên chất vấn Thủ tướng của ĐB Dương Trung Quốc


Dương Trung Quốc – Đồng Nai
Kính thưa Quốc hội,
Thưa Thủ tướng,
Câu hỏi của tôi sẽ giúp Chính phủ và Thủ tướng có đủ sức mạnh để thực hiện những giải pháp của mình. Trước kỳ họp toàn dân đều được chứng kiến các nhà lãnh đạo cao nhất của Đảng trong đó có Thủ tướng đã có lời xin lỗi và xin Trung ương Đảng kỷ luật. Còn tại Quốc hội, Thủ tướng chỉ xin lỗi trách nhiệm chính trị liên quan đến một số tập đoàn nhà nước, khiến người dân đặt câu hỏi dường như Thủ tướng xem nhẹ trách nhiệm trước dân hơn trước Đảng. Dù sao thì Thủ tướng đã có lời xin lỗi trước Quốc hội cũng là một điều đáng ghi nhận vì đây là lần đầu tiên trong lịch sử.
Nhưng nhìn ở góc độ khác thì thấy việc xử lý một hành vi văn hóa đáng khích lệ trong nhân dân và cần được giới hạn trong quan hệ giữa bộ máy công quyền với nhân dân. Không thể xin lỗi chậm trễ giờ bay của ngành hàng không mà bỏ qua những chế tài xử phạt đã quy định nếu gây thiệt cho khách hàng, khách nước ngoài gọi hàng không nước ta là “Sorry Airline” là vì thế. Việc làm cho dân hiểu nhà nước tạo được quyền cho vàng SJC khiến dân bất an và chịu thiệt thòi kéo dài và rồi Thống đốc Ngân hàng Nhà nước chỉ xin lỗi vì không giải thích rõ cho dân hiểu lầm v.v… Đã đến lúc phải đề cao trách nhiệm pháp luật chứ không chỉ là lời xin lỗi. Phải chăng Thủ tướng nhân dịp này thể hiện quyết tâm sửa chữa của mình bằng cách khởi động một cuộc phấn đấu của Chính phủ, hướng tới đoạn tuyệt với những lời xin lỗi thay bằng một tập quán phù hợp với xã hội hiện đại là văn hóa từ chức với một lộ trình để các quan chức của ta từng bước làm được điều mà các quốc gia tiên tiến vẫn làm.
Xin nhắc lại rằng xa xưa các cụ nhà ta vẫn coi việc “cáo quan hồi hương” là một cách giữ tiết tháo. Đảng ta đã từng có một vị Tổng Bí thư, người có công lớn trong cách mạng tháng 8 năm 1945, sau khi nhận trách nhiệm chính trị về những sai lầm trong cải cách ruộng đất 1956 đã từ chức và tiếp tục phấn đấu để rồi 3 thập kỷ sau trở lại với cương vị Tổng Bí thư, kịp góp phần khởi động công cuộc đổi mới trước khi từ trần.
Tóm lại, xin có 2 câu hỏi: Một, Thủ tướng nghĩ gì về ý kiến cho rằng mình đã nặng trách nhiệm với Đảng mà nhẹ trách nhiệm với dân.
Thứ hai, Thủ tướng có tán thành là sẽ khởi đầu cho một sự tiến bộ của Chính phủ, hướng tới một văn hóa từ chức để từng bước đoạn tuyệt với lời xin lỗi hay không? Xin cám ơn Thủ tướng, xin cám ơn Quốc hội.
Dưới đây là góc nhìn về phiên chất vấn này của Vệ Nhi,  Đào Tuấn, Hiệu Minh và Ba Sàm:
Cứ công khai minh bạch thì hơn
Nhân bữa nay có chuyện chất vấn Thủ tướng tại Quốc hội, tôi muốn đưa lại trên blog cá nhân của mình như một thứ tài liệu tham khảo là mấy bài phát biểu của ông Dương Trung Quốc tại kỳ họp này (là tính cho đến bữa nay, 14/11; vì QH còn tiếp tục họp nên chưa hiểu ông Quốc có có bài phát biểu nào nữa không).
Sở dĩ tôi đưa lên vì gần đây ông Dương Trung Quốc bị thế giới mạng ném đá rất mạnh. Chính cái hôm báo điện tử VietnamNet “tương” lên mạng một cái tít như là ông Quốc đồng tình với ý là Thủ tướng xin lỗi dân như thế là gửi đi một thông điệp làm “an lòng dân”. Chuyện này cách nay hơn chục ngày. Bữa đó người ta cho thế là ông Quốc bênh Thủ tướng và nhiều bình luận trên mạng có những diễu cợt, thậm chí là thóa mạ quyết liệt đối với ông Quốc. Vẫn như thói thường trên thế giới mạng, những chỉ trích nhau đều ẩn sau bức tường không gian đủ mông lung để chẳng biết là ai cả.
Ngay với 2 câu hỏi hôm nay của ông giấy trắng mực đen rõ ràng như vậy (vì nhiều báo điện tử đưa lên hầu như nguyên văn), nhưng vẫn có ý phê phán ông Quốc, giờ lại cho rằng là ông Quốc diễn, ông là thứ cò mồi, đặt câu hỏi mà như gợi ý trả lời, là cốt cho người bị chất vấn thoát hiểm ngoạn mục…
Không nói đúng sai. diễn hay không diễn, đồng tình hay không đồng tình với ông Dương Trung Quốc ở đây một cách vội vã. Vì muốn thế phải có những phân tích và tranh luận với đầy đủ dữ kiện và lý lẽ chứ không nên suy diễn hoặc nhận xét cảm tính về một điều hệ trọng lien quan đến tư cách một con người.
Trong trường hợp chưa làm được điều gì hơn thì cách tốt hơn hết là đưa lên đây chính những bài phát biểu. Đây là các phát biểu được ông Dương Trung Quốc chuẩn bị thành văn bản rất cẩn thận. Ông Quốc bảo rằng các tài liệu này đều được ông gửi trực tiếp cho trưởng đoàn đại biểu tỉnh Đồng Nai và gửi cho chủ tịch đoàn phiên họp QH lần này. (Được biết chỉ có nội dung 2 câu hỏi hôm nay được báo chí đưa tin đầy đủ, còn những bài bài phát biểu của ông Quốc mấy hôm trước đây đều chưa tờ báo nào đề cập kỹ đến nội dung – trừ báo Đồng Nai).
Một điều sau chót cần nói là khi chuyển cho tôi những văn bản kể trên ông Quốc nhắc đi nhắc lại là để tôi “cùng biết”, chứ tuyệt nhiên ông không cậy nhờ tôi làm bất cứ điều gì như kiểu thanh minh thanh nga với dư luận.
Chính vì thế càng thúc giục tôi đưa chúng lên để bạn đọc mạng tự có những nhận xét và đánh giá một cách độc lập. Công khai minh bạch trong dư luận bao giờ cũng là hơn sự nín lặng hoặc phát biểu nhưng lấp khuất bởi bất cứ lý do gì.
Thủ tướng Dũng: Tôi sẽ tiếp tục như đã làm 51 năm qua
Trước phiên chất vấn được truyền hình trực tiếp, ĐBQH Dương Trung Quốc đã chất vấn Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng: Toàn dân chứng kiến các nhà lãnh đạo cao nhất của Đảng xin nhận kỷ luật, công khai nói lời xin lỗi nhân dân.
Nhưng tại phiên khai mạc, Thủ tướng chỉ nhận trách nhiệm chính trị. Dường như Thủ tướng xem nhẹ trách nhiệm trước dân hơn trước Đảng. Thủ tướng có định “Đoạn tuyệt với những lời xin lỗi bằng văn hóa từ chức?”.
Nhà sử học dẫn trường hợp một đồng chítổng bí thư “đã từ chức để tiếp tục phấn đấu và sau 3 thập kỷ đã trở lại làm Tổng bí thư kịp thời với cuộc đổi mới của đất nước”. Ông cũng nói: “Cáo quan hồi hương là 1 cách giữ tiết tháo”. Thủ tướng “Sẽ khởi đầu cho sự tiến bộ của Chính phủ bằng văn hóa từ chức?”.
Thủ tướng đã trả lời thẳng vào câu hỏi, nguyên văn:
“Đối với tôi, còn 3 ngày nữa tròn 51 năm theo Đảng hoạt động cách mạng. 51 năm qua, tôi không xin với Đảng cho tôi đảm nhiệm chức vụ này hay khác. Tôi cũng không từ chối, thoái thác bất cứ nhiệm vụ gì Đảng, Nhà nước và nhân dân giao phó. Là 1 cán bộ, đảng viên, tôi đã nghiêm túc báo cáo đầy đủ với Đảng về bản thân mình. Đảng, Bộ Chính trị, BCH TƯ đã hiểu rõ về tôi, cả ưu điểm, khuyết điểm, cả phẩm chất đạo đức, năng lực, sức khỏe, thương tật. Đảng ta cầm quyền, lãnh đạo NN, đã phân công tôi tiếp tục làm nhiệm vụ Thủ tướng. QH cũng đã bỏ phiếu bầu tôi là Thủ tướng. Tôi sẵn sàng chấp hành nghiêm túc mọi quyết định của Đảng. Tóm lại là gần suốt cả cuộc đời theo Đảng, tôi không có chạy, không có xin, không có thoái thác từ chối nhiệm vụ gì mà Đảng, Nhà nước phân công. Tôi sẽ tiếp tục nghiêm túc thực hiện như tôi đã làm như 51 năm qua.”
Ông Dương Trung Quốc hỏi và Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng trả lời
Mình nhớ những năm 1980, Giáo sư Phan Đình Diệu, lúc đó là đại biểu QH trẻ nhất, có nói đại ý về TBT Lê Duẩn, anh Ba (Duẩn) rất vĩ đại vì đã đưa cuộc kháng chiến chống Mỹ đến thắng lợi, nhưng anh sẽ vĩ đại hơn nếu từ chức.
Lý do góp ý là bỏi Giáo sư nhìn thấy, người lãnh đạo thành công trong chiến tranh nhưng thất bại trong hòa bình. Bảo vệ đất nước cần một lãnh đạo khác và xây dựng đất nước đòi hỏi một lớp người khác.
Giáo sư Diệu bị phiền hà rất nhiều vì câu nói đó. Bị gọi lên thẩm tra, Giáo sư trả lời thẳng thắn, tôi nói câu đó và nói với trách nhiệm của một đại biểu quốc hội, một người làm khoa học, đối với đất nước.
Tiếc thay, TBT không muốn nghe vì thời đó đang là đỉnh cao của ông. Những gì xảy ra sau đó về HTX cấp huyện, làm chủ tập thể, cải tạo công thương, giá lương tiền, kinh tế thảm hại, cả nước ăn bo bo, khoai sắn, ngăn sông cấm chợ, đói khát và lầm than, đất nước đi vào ngõ cụt sau 10 năm hòa bình (1975-1985).
Người dân chỉ mong TBT Lê Duẩn ra đi. Ông mất đi rồi, đất nước mới có đổi mới năm 1986 và Việt Nam bước sang trang sử khác.
Hôm nay, đại biểu Dương Trung Quốc nói trước VTV truyền hình trực tiếp cho cả nước nghe. History repeated. Lịch sử nhắc lại một lần nữa. Có lẽ chúng ta phải đợi thêm 10 năm nữa.
Cảm ơn anh Dương Trung Quốc, một đại biểu QH xứng đáng trong lòng dân. Những lá phiếu người dân bỏ cho anh không uổng phí.
Giả sử hôm nay TBT Lê Duẩn sống lại thì ông sẽ khuyên gì cho Thủ tướng Dũng?
Riêng tôi, có một câu cho Thủ tướng đây, liệu ông có thấy 51 năm, một nửa thế kỷ phục vụ Đảng, còn quá ít hay sao?
HM. 14-11-2012
Tin nóng – Breaking News. Vào hồi 4-5 giờ sáng (giờ HN), tôi vào trang BBC Tiếng Việt, thì thấy Video có ĐB Dương Trung Quốc phát biểu và trả lời của TT Nguyễn Tấn Dũng đã bị thay bằng một video khác. Hiện BBC VN đã phải bỏ video khỏi trang web của mình và thay bằng audio.
BBC VN có chế độ bảo mật kém nên để xảy ra lỗi này. Thật đáng tiếc.
BBC VN bị hack lúc 6:00 AM HNN time, 14-11-2012
Gần đây có những cuộc viếng thăm cấp cao giữa hai nước, cả hai bên cùng nói là đầu tư giữa hai quốc gia chưa xứng tầm.
BBC VN do Chính phủ Anh tài trợ. Không hiểu những hacker đã tìm cách bỏ clip đó ra khỏi trang BBC định gửi thông điệp gì cho Chính phủ Anh.
Lật Tẩy
Về nội dung chất vấn thủ tướng của ông nghị Dương Trung Quốc sáng qua, ngoài những lời khen, cũng có vài ý kiến chê bai, thậm chí một độc giả là trí thức có tiếng, còn email cho chúng tôi, cho đó là “màn kịch” được “mớm lời” từ trước. Nếu không mổ xẻ phân tích nội dung câu hỏi của ông DTQ, thì e là lời nhận xét đó mang cảm tính, nóng nảy. Nội dung câu hỏi đó nói lên điều gì?
1- Ông thủ tướng cùng chính phủ của ông cứ xin lỗi suông hoài mà không chịu nhận trách nhiệm cụ thể về những gì mà ông đã gây thiệt hại cho dân cho nước. Cha ông ta xưa, thậm chí ngay cả lớp tiền bối cộng sản của các ông đều ít nhiều còn có lòng tự trọng, mắc lỗi là chịu từ chức. Nay thì cái văn hóa từ chức đó mất rồi. Vậy ông TT có nên sửa đổi, nói lời từ chức, thay vì vẫn cứ tiếp tục xin lỗi suông?
2- Có phải ông đặt lợi ích của đảng lên trên lợi ích của nhân dân không?
Bao lâu nay, đã có ai đăng đàn nói lên được những điều tương tự ngay trước toàn thể quốc hội và cử tri? Tại sao ông TT lại không (thể) trả lời thẳng, trực tiếp vào 2 câu hỏi quan trọng đó? Tại sao màn chất vấn lại “ngắn gọn” một cách kỳ lạ vậy, với 18 câu hỏi không được trả lời, với thái độ dễ dãi cũng rất kỳ lạ của ông chủ tọa Nguyễn Sinh Hùng, trong khi với Bộ trưởng Y tế thì ông làm rất gắt, liên tiếp cắt lời? Và nội dung 18 câu hỏi còn lại đó là gì?
Một ông chủ tịch quốc hội đại diện cho dân mà dễ dãi, coi thường nguyện vọng, quyền lợi của dân đến vậy, liệu có bình thường không? Tại sao Đài truyền hình khi phát, lại cắt xén toàn bộ lời chất vấn của ông Dương Trung Quốc, trong khi lại phát đầy đủ phần trả lời của thủ tướng với chính những câu chất vấn đó? Rất nhiều báo đã không đăng lại nguyên văn mà chỉ trích vài đoạn ngắn những câu chất vấn.
Tất cả những câu hỏi trên là để gợi lên một điều, rất khó nhưng ngày càng cần thiết cho công luận, mà phần chất vấn của ông DTQ đã làm được, đó là: LẬT TẨY!
Theo Ba Sàm

Điểm 8, giải Nobel và logic cuộc sống

Thống đốc tự nhận mình 8 điểm. Ông cũng nói “chỉ xin nhận nửa giải Nobel”. Trong khi những điều ông làm, nói như ĐBQH Trần Du Lịch “đang đi ngược lại logic của cuộc sống”.
Trả lời chất vấn của ĐBQH Trần Khắc Tâm, Thống đốc Nguyễn Văn Bình nói vui rằng ông tự nhận mình 8 điểm. Nói câu chuyện “tôi với anh (Trần Du) Lịch”, Thống đốc dẫn lại chuyện “cái ông tìm ra “bộ ba bất khả thi” được trao giải Nobel (Lý thuyết nền tảng kinh tế học vĩ mô của nền kinh tế mở, khẳng định: Một quốc gia không thể đồng thời thực hiện cùng một lúc 3 mục tiêu chính sách kinh tế vĩ mô: 1- Ổn định tỷ giá. 2- Tự do hóa dòng vốn. 3- Chính sách tiền tệ độc lập) để phát biểu, cũng nửa đùa nửa thật: Hiện nay chúng ta phải vừa làm sao kiềm chế được lạm phát mà vẫn phải tăng trưởng. Tôi đã có lần nói đùa với Chủ tịch quốc hội là em chỉ cần nửa giải thưởng Nobel cũng được, nếu em làm được một trong hai”.
Có một chi tiết thể hiện sự “tự tin” của Thống đốc, đó là khi ĐBQH Nguyễn Văn Tuyết, mở đầu bằng câu “Ông đừng nghĩ dân không biết gì” để trích dẫn 2 bản nghị quyết Quốc hội khẳng định hai chữ “liên thông” (với thị trường thế giới) và đảm bảo quyền lợi của người dân để thẳng thừng chất vấn thống đốc có tuân thủ nghị quyết của QH hay không? Thống đốc đã…mỉm cười và nói: “Chính vì thực hiện NQ 2011 của Quốc hội nên NHNN phải cho nhập 15 tấn vàng vào quý 4/2011. Giai đoạn đó chúng tôi xây dựng gần xong nghị định 24. Sau đó, chúng tôi kiên quyết không cho nhập 1 kg vàng nào nữa. Việc đã làm không còn ý nghĩa thực tiễn nữa. Môi trương pháp lý đã thay đổi. Nghị quyết lần này có nói nhưng chúng tôi đã báo cáo xin ý kiến Chính phủ và Chính phủ đã có ý kiến với nội dung này trong dự thảo nghị quyết QH”.
Người ghét thì coi là Thống đốc đang tự mãn, người yêu nói ông tự tin. Tự mãn hay tự tin thì sự thật là ông đã làm được nhiều việc, dù mới ngồi ghế nóng hơn ¼ nhiệm kỳ. Đó là việc dẹp loạn chợ (vàng) đen, ổn định tỷ giá, kiềm chế lạm phát. Ông tự chấm mình 8 điểm cũng đúng. Ông “xin nhận nửa giải Nobel” cũng không sai. Chỉ có điều, để đạt được mục đích, không thể là sự “đi ngược lại logic cuộc sống”, không thể “làm suy giảm lòng tin”- như bình luận của Thành viên Hội đồng tư vấn tài chính tiền tệ quốc gia, ĐBQH Trần Du Lịch.
Bởi một thực tế không thể phủ nhận là cái “được” trong những điều Thống đốc cho là thành công, đang gây thiệt hại cho dân chúng. Một thiệt hại đo bằng khoảng cách 3 triệu đồng giữa giá vàng trong nước và giá vàng thế giới. Một thiệt hại biểu hiện trong 50 ngàn tỷ đồng tồn kho, 180 ngàn tỷ đồng mua trái phiếu Chính phủ trong khi DN không ngừng than vãn không tiếp cận được vốn. Và nếu cần một con số có sức nặng hơn, thì đó là 200.000 DN “đã không còn nộp thuế” năm 2011, 26.000 DN giải thế phá sản năm 2012, điều mà Thống đốc tuyên bố là “cái giá phải đánh đổi”. Họ là gì nếu không phải là nạn nhân của chính sách tiền tệ tài khóa kèm theo các tính từ “thận trọng”, “thắt chặt”. Và thiệt hại lớn nhất, đó là niềm tin của dân chúng vào sự an dân trên lý thuyết của các chính sách tài chính tiền tệ.
Không có niềm tin, sao có thể nói chuyện làm “tan băng” thị trường BĐS. Không có niềm tin, làm sao vàng trong dân có thể “nung chảy thành tiền đồng”.
Giải Nobel thì không, nhưng nhân dân sẵn sàng tặng cho ông điểm 8+, hoặc tâm phục khẩu phục danh hiệu “Chiến sĩ thi đua cấp toàn quốc” nếu như những thành tích của Thống đốc cũng hàm chứa trong đó lợi quyền và sự tâm phục của người dân.
Đào Tuấn

Văn hóa từ chức phải khởi đầu từ Thủ tướng

“Nước Việt Nam có gần 90 triệu dân, không thiếu gì người tài. Nếu ai cứ được cử vào một chức vụ nào đó mà dù làm không được việc  mà vẫn ‘ngồi’ đấy cho đến hết khóa thậm chí kéo dài nhiều khóa thì làm sao chọn được những người tài để gánh vác công việc? Như thế thì hỏng việc chung của đất nước”.
Trong phiên chất vấn Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng vừa qua, ĐBQH Dương Trung Quốc cho rằng phải hướng tới đoạt tuyệt với việc xin lỗi và thay bằng một văn hóa từ chức và đây là điều mà các quốc gia tiên tiến hay làm.
Giữa lúc TT Nguyễn Tấn Dũng đang bị chỉ trích về những sai phạm nghiêm trọng trong kinh tế, phát biểu này  được đánh giá là “mạnh mẽ” và lập tức thu hút sự quan tâm trong nước và quốc tế. Trao đổi với Quỳnh Chi cùng ngày sau sau khi cuộc chất vấn kết thúc, GS Nguyễn Minh Thuyết, cựu ĐBQH cho rằng ông Dương Trung Quốc đang thực hiện trách nhiệm của mình:
GS Nguyễn Minh Thuyết: Tôi có đọc lại bản gỡ băng của Chính phủ thì tôi thấy rằng ĐHQH Dương Trung Quốc đã đặt vấn đề rất thẳng thắn nhưng cũng rất tế nhị. Ông còn viện dẫn một số tiền lệ trong lịch sử. Tôi nghĩ là ĐBQH Dương Trung Quốc đã nói lên ý kiến của số đông người dân. Nói về trách nhiệm của ĐBQH thì ông đã thực hiện được trách nhiệm của mình. Đặc biệt là so với phát biểu, hoạt động của ĐBQH nhiều nước khác thì phát biểu của ông Dương Trung Quốc cũng chỉ là thực hiện đúng nhiệm vụ của mình thôi.
Quỳnh Chi: Văn hóa từ chức ít được nói đến nhiều tại Việt Nam và hiện tượng này cũng ít xuất hiện ở Việt Nam. Vì sao đây là lúc người ta nói đến văn hóa từ chức?
GS Nguyễn Minh Thuyết: Trong lịch sử Việt Nam cũng đã có rất nhiều người treo ấn từ quan vì nhiều lý do khác nhau nhưng đều xuất phát từ lòng tự trọng cao. Tuy nhiên, trong thời gian gần đây, rất nhiều công việc Nhà nước được giao vào tay một số vị mà không hoàn thành đầy đủ công việc của mình; thậm chí có những sai phạm rất lớn đáng lẽ phải chịu trách nhiệm, bị cách chức. Tuy nhiên, đến từ chức còn không thấy. Như thế thì sẽ ảnh hưởng đến công việc quốc gia. Vì vậy mà ĐBQH Dương Trung Quốc và nhiều người đã phải nói đến văn hóa từ chức.
Quỳnh Chi: Một số người cho rằng chủ trương “phê và tự phê” của ĐCSVN ở một khía cạnh nào đó làm giảm đi sự xuất hiện của văn hóa từ chức. Ông có đồng ý với ý kiến này?
GS Nguyễn Minh Thuyết: Tôi không nghĩ điều này đúng. Bởi nếu thực hiện đúng nguyên tắc “phê bình và tự phê bình” một cách nghiêm túc thì người có khuyết điểm phải tự phê bình một cách sâu sắc nhất và phải tự mình áp dụng hình thức chế tài thích hợp vì quyền lợi chung. Một trong những chế tài là từ chức. Nếu “phê bình và tự phê bình” được thực hiện nghiêm túc thì dẫn đến kết quả như vậy. Tuy nhiên, theo quan sát cho thấy nhiều người đã không thực hiện nhiệm vụ, thậm chí có những sai phạm lớn mà vẫn không chịu từ chức. Điều này chứng tỏ “phê bình và tự phê bình” chưa được thực hiện tốt.
Quỳnh Chi: Thế thì một văn hóa từ chức có thể mang đến những ảnh hưởng như thế nào?
GS Nguyễn Minh Thuyết: Quan sát chính trường của rất nhiều nước, nhất là những nước văn minh và dân chủ thì tôi thấy những người được giao trách nhiệm và thấy mình không đủ sức khỏe hoặc năng lực để đảm nhận công việc, hoặc khi phải chịu trách nhiệm về những sai phạm lớn trong công việc mình phụ trách thì họ từ chức. Việc này thể hiện lòng tự trọng cao và cũng giúp có lợi cho công việc. Nước Việt Nam có gần 90 triệu dân, không thiếu gì người tài. Nếu ai cứ được cử vào một chức vụ nào đó mà dù làm không được việc  mà vẫn “ngồi” đấy cho đến hết khóa thậm chí kéo dài nhiều khóa thì làm sao chọn được những người tài để gánh vác công việc? Như thế thì hỏng việc chung của đất nước.

Phải có người khởi đầu

Quỳnh Chi: Nghĩa là ông cũng đồng ý với ý kiến của ông Dương Trung Quốc khi nói rằng văn hóa từ chức là “cho sự tiến bộ của Chính phủ”?
GS Nguyễn Minh Thuyết: Vâng, tôi đồng ý và tôi cũng tán thành ý kiến của ông Dương Trung Quốc là phải có người khởi đầu.
Quỳnh Chi: Vậy thì tại sao sự khởi đầu ấy phải bắt đầu từ thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng?
GS Nguyễn Minh Thuyết: Trước hết, Thủ tướng là người đứng đầu Chính phủ. Nếu Thủ tướng có những động thái rất quyết liệt và gương mẫu thì cũng làm gương cho những người khác. Thứ hai, thực sự công việc của Chính phủ có rất nhiều yếu kém, nhiều sai lầm dẫn đến nền kinh tế xuống dốc. Thứ nữa là có khá nhiều tập đoàn kinh tế được mở ra một cách vội vàng nhưng hoạt động yếu kém mà còn để xảy ra thất thoát, tham nhũng, thua lỗ, nợ nần chồng chất. Tôi nghĩ phải có người chịu trách nhiệm về vấn đề đó. Và, có rất nhiều quyết định, dự kiến của các bộ, ngành mà khi đưa ra công luận thì rất là phi lý.
Quỳnh Chi: Nên hiểu về văn hóa từ chức như thế nào? Nó có thay thế được trách nhiệm pháp lý kể cả đối với những người lãnh đạo đất nước và những người giữ các chức vụ cao?
GS Nguyễn Minh Thuyết: Ở nhiều nước, người ta phải từ chức vì bên cạnh việc muốn thể hiện lòng tự trọng, tin thần trách nhiệm đối với công việc của mình, đối với đất nước, đối với nhân dân thì còn vì một lý do nữa. Đó là nếu không từ chức thì đằng nào cũng bị cách chức. Cho nên, pháp luật vẫn là tối thượng.
Chế tài pháp luật là điều mà trước tiên phải được xem xét, tôn trọng và nhìn nhận.
Quỳnh Chi: Câu hỏi cuối thưa ông, phát biểu của ông Dương Trung Quốc cùng với bình luận của giáo sư khá thẳng thắn. Các ông có quan ngại nó sẽ ảnh hưởng đến cá nhân mình?
GS Nguyễn Minh Thuyết: Tất cả mọi người đều phải nghĩ đến cuộc sống của mình và lo cho mình. Đó là chuyện tự nhiên. Chúng tôi là những người trí thức thì không thể nói dối hay che giấu ý kiến của mình. Đặc biệt với trách nhiệm trước nhân dân, tổ quốc thì chúng tôi thấy là dù có phải như thế nào cũng phải nói lên ý kiến của mình. Dĩ nhiên những ý kiến ấy phải đảm bảo đúng sự thật và pháp luật. Còn nếu vì nói những ý kiến thẳng thắn ấy mà bị lãnh hậu quả thì nói thật là những điều ấy chỉ xảy ra ở những nước phát xít và độc tài thôi.
Quỳnh Chi: Xin cám ơn GS Nguyễn Minh Thuyết.
Xin được nhắc lại. Trong phiên trả lời chất vấn được truyền hình trực tiếp hôm thứ Tư (14 tháng 11) của TT Nguyễn Tấn Dũng, ĐBQH Dương Trung Quốc cho rằng “Đã đến lúc phải đề cao trách nhiệm pháp luật” và khuyến nghị khởi đầu cho sự tiến bộ của Chính phủ hướng đến một văn hóa từ chức. Phát biểu được đưa ra trong bối cảnh có nhiều sai phạm, tuột dốc và bất cập trong hoạt động của Chính phủ và Nhà nước ở lĩnh vực kinh tế và quản lý. Trả lời chất vấn của ông Dương Trung Quốc, TT Nguyễn Tấn Dũng nói rằng vẫn sẽ “tiếp tục nhiệm vụ” của mình.
Quỳnh Chi thực hiện

Thứ Tư, ngày 14 tháng 11 năm 2012

Cẩm nang… hối lộ !


Hối lộ và nhận hối lộ thì thời nào và ở đâu cũng có. Song tệ nạn tham nhũng, hối lộ như ở Việt Nam ta gần đây thì có lẽ hiếm có trên thế giới. Kinh hoàng hơn, hiện giờ còn xuất hiện cả một tài liệu để… dạy cách đưa hối lộ.
Lang thang trên mạng, vào Google tìm từ “chạy chức, chạy quyền”, thấy một “tài liệu” kinh hoàng có tên: “9 mẹo chạy chức, chạy quyền”. Thực chất, đây là tài liệu dạy cách “giăng bẫy cho quan” hay “cẩm nang dạy… hối lộ”.
Người viết “tài liệu” nói rằng “sách lược” này không phải ông (bà) ta nghĩ ra mà được tổng hợp từ những nguồn thông tin khác nhau. Đọc xong, không thể không thừa nhận 9 “mẹo” này xứng đáng là cẩm nang đầy mưu mẹo với các tựa đề như… binh pháp Tôn tử. Đó là: “Lọt sàng xuống nia”,“Kính lão đắc… quyền chức”, “Mua quà cho em”, “Sữa để em thơ”, “Lương khô đường dài”…
Thậm chí, có những “mẹo” rất trắng trợn như “Làm hư sếp”. Có mẹo lợi dụng triệt để vào truyền thống văn hóa như “Phong tục nước Nam” hoặc tình cảm phụ nữ như “Lòng dạ đàn bà”.
Người viết còn khẳng định nếu áp dụng các biện pháp này thì việc cá nhân sẽ chắc chắn thành và việc công thì.. chắc chắn bại!
Đọc xong “cẩm nang”, mình không khỏi giật mình. Việc tham nhũng, hối lộ không lạ nhưng việc đúc kết để trở thành sách thì có lẽ chuyện chỉ có ở Việt Nam ta. Điều này càng chứng tỏ công cuộc phòng chống tham nhũng rất phức tạp, khó khăn. Nó không chỉ cần một bản lĩnh chính trị vững vàng mà còn cần phải có nghị lực vượt qua cám dỗ đồng thời một tinh thần cảnh giác cao độ của quan chức đối với những mưu ma, chước quỉ của bọn “chuyên gia” hối lộ.
Xin hỏi những vụ thất thoát lớn hàng ngàn, thậm chí hàng trăm ngàn tỉ đồng như Vinashin, Vinalines  hay những dự án thu hồi đất gây bức xúc trong nhân dân không có bàn tay nhớp nhúa của các “chuyên gia” hối lộ? Rồi các vụ chạy chức, chạy quyền như trong bài phát biểu bế mạc Hội nghị Trung ương 6 của TBT Nguyễn Phú Trọng là “một khuyết điểm lớn” phải chăng không có sự “giúp sức” của những kẻ đưa hối lộ?
Công bằng mà nói có không ít kẻ làm quan tham lam, chỉ chăm chăm đòi và nhận hối lộ nhưng chắc cũng không ít người do thiếu cảnh giác mà rơi vào cạm bẫy của bọn “chuyên gia” này. Những kẻ tham nhũng có bao nhiêu mưu lược để bòn mót tiền của đất nước thì bọn đi hối lộ nhằm trục lợi cũng có bằng đó cách để làm hư hỏng những người có chức, có quyền để đạt mục đích.
Nói như thế không có nghĩa là “cảm thông” với những kẻ nhận hối lộ bởi vì phẩm chất đầu tiên của nhà quản lý là phải nhận được chân – giả, biết ai là người chân, đâu là kẻ gian đồng thời phải luôn luôn cảnh giác.
Tuy thế, về pháp lý thì rất cần sự phân biệt rõ ràng để xử “đúng người, đúng tội”. Ví dụ như cần phải phân biệt những người do hoàn cảnh nào đó mà bắt buộc phải đưa quà cáp không thể “đánh đồng” như những kẻ cố tình đưa hối lộ để chạy chức, chạy quyền, chạy dự án… để từ đó làm cơ sở tham ô, tham nhũng đục khoét của nước, của dân.
Có lẽ việc thiếu rạch ròi, “đánh đồng” hai đối tượng này là một trong những nguyên nhân khiến công cuộc chống tham những chưa đạt hiệu quả như mong muốn.
Gần đây, ông Trần Đức Lượng, Phó tổng Thanh tra Chính phủ kiến nghị bổ sung quy định xem xét giảm nhẹ trách nhiệm pháp lý đối với người đã đưa hối lộ do bị ép buộc nhưng chủ động khai báo vào dự luật sửa đổi lần này. Ông Lượng nói: “Thực tế hiện nay có những trường hợp đưa hối lộ do bị gợi ý, ép buộc nhưng vì sợ ảnh hưởng đến công việc, quyền lợi của mình nên buộc phải chấp nhận. Tuy nhiên, nếu sau đó người đưa hối lộ tố cáo thì lại có thể bị truy tố vì tội đưa hối lộ. Quy định hiện hành thực chất đặt người đưa hối lộ và nhận hối lộ vào thế “cùng thuyền”.
Theo tôi, đây là kiến nghị rất chính xác.
Bùi Hoàng Tám
Theo Dân Trí